پیامدهای نامطلوب و خطرناک کمبود غذا

گرسنگی و سوء تغذیه پیامدهای جبران ناپذیری را بر سلامت و عملکرد بدن انسان به همراه دارد. راشل پیندیک، استاد برجسته دانشگاه هاروارد، در این خصوص توصیههای ارزشمندی ارائه کرده است که در ادامه مورد بررسی قرار خواهند گرفت. کمبود مواد مغذی ضروری در اثر گرسنگی طولانی مدت میتواند به آسیب جدی به سیستم های مختلف بدن، از جمله ضعف سیستم ایمنی، اختلال در عملکرد مغز و کاهش توان جسمی منجر شود. بنابراین درک و مدیریت صحیح گرسنگی از اهمیت فوقالعادهای برخوردار است.
اتفاقات نامطلوبی که ناشی از گرسنگی در بدن رخ می دهد
گرسنگی عوارض جانبی متعددی برای بدن ما به همراه دارد. افت قندخون، اختلالات هورمونی، تغییرات خلقی و ناتوانی در تمرکز از جمله این عوارض هستند. برای حفظ حوصله، تمرکز و خلق و خوی مطلوب، بهتر است به موقع غذا مصرف کنید و از مواد غذایی سالم استفاده نمایید. طبق توصیه های ارزشمند راشل پیندیک، استاد دانشگاه هاروارد، مصرف کربوهیدرات های پیچیده مانند میوه، سبزیجات و غلات کامل، از افت قندخون جلوگیری کرده و توانایی تمرکز و هوشیاری را حفظ می کند. گاهی اوقات به دلیل مشغله کاری یا بی حوصلگی، وعده های غذایی را نادیده می گیریم که این امر موجب بروز بدخلقی ناشی از گرسنگی (Hangry) و تضعیف قوای ذهنی می شود. بنابراین، برای حفظ سلامت جسم و روان، مصرف به موقع و مناسب مواد غذایی حائز اهمیت است.
پیامدهای گرسنگی بر بدن
با تمایل شدید به مصرف مواد غذایی شیرین مواجه می شوید. هنگامی که قند خون افت می کند، بدن انسان تمایل شدید به مصرف خوراکی های شیرین را تجربه می کند. به گفته بریجیت زیتلین، متخصص تغذیه، در این شرایط احتمال پرخوری برای جبران کمبود کالری که در طول روز شکل گرفته است، افزایش می یابد. مشکل بزرگی که مردم در این شرایط و با مصرف کربوهیدارت های ساده (قندها) تجربه می کنند، این است که توجهی به مصرف چربی یا پروتئین نمی کنند. مصرف بیش از اندازه کربوهیدارت ها اغلب به شکل گیری علائم جسمانی مانند نفخ، یبوست، و خستگی منجر می شود. جای شگفتی نیست که تبدیل شدن این کار به یک عادت نتیجه ای جز افزایش وزن به همراه ندارد. سطوح هورمون هایی مانند گرلین که اشتها را تحریک می کند و لپتین که اشتها را سرکوب می کند، دچار تغییر می شوند تا گرسنگی و سیری را به شما نشان دهند. اگر این هورومون های مربوط به اشتها را نادیده بگیرید، مغز سیگنال هایی را به بدن ارسال می کند تا هورمون های استرس شامل کورتیزول و اپی نفرین ترشح شوند، که این شرایط یک واکنش جنگ یا گریز را موجب می شود. در نتیجه، هرچه بیشتر مضطرب می شوید. شما باید هرچه سریع تر غذا بخورید، زیرا در غیر این صورت افزون بر احساس اضطراب، احتمالا نشانه های جسمانی ناخوشایندی مانند لرز یا تعریق را نیز تجربه خواهید کرد. بی دلیل ممکن است به دیگران پرخاش کنید. در مطالعه ای که در سال 2014 در نشریه Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America منتشر شد، پژوهشگران سطوح گلوکز خون 107 زوج متاهل را طی 21 روز اندازه گیری کردند.
پیامدهای گرسنگی بر بدن
دانشمندان از تکنیکی تا حدودی مبهم سوزن و عروسک وودو برای اندازه گیری تکانه های پرخاشگری استفاده کردند. همچنین، آنها به شرکت کنندگان اجازه دادند با صدای بلند از طریق هدفون به همسر خود پرخاش کنند. پژوهشگران دریافتند شرکت کنندگانی با سطوح کمتر گلوکز سوزن بیشتری به عروسک می زنند و همچنین طولانی تر و با تکرر بیشتر به همسر خود پرخاش می کنند. این مطالعه واکنش بدخلقی ناشی از گرسنگی را ترسیم می کند، که اساسا یک مکانیسم بقا محسوب می شود. برای اجداد دور ما، غذا همواره به میزان فراوان در دسترس نبوده است و در همین راستا گروهی از مردم برای کسب منابع بیشتر به نبرد می پرداختند.
اما هر چند وقت یک بار باید غذا بخوریم؟
پس از تجزیه و تحلیل تعدادی از پژوهش های تغذیه ای، بیشتر کارشناسان با سه اصل اساسی که در ادامه به آنها اشاره می شود درباره سلامت خلق و خو و غذا به توافق رسیده اند. سلامت خلق و خوی خوب با افزودن مواد مغذی به رژیم غذایی آغاز می شود. این اساسی ترین مولفه سلامت خلق و خو محسوب می شود. ما باید این حقیقت را بپذیریم که تغذیه متعادل برای سلامت روانی حیاتی است. غلات کامل، میوه ها، سبزیجات، و گوشت های بدون چربی (یا اگر گیاهخوار هستید جایگزین های آنها) باید در بیشتر وعده های غذایی و میان وعده های ما یک اولویت باشند.
غذا خوردن مکرر + غذاهای سالم = بهبود خلق و خو
هیچ توافق علمی درباره این که دقیقا چند بار در روز باید غذا بخورید وجود ندارد. با این وجود، بیشتر کارشناسان با این اصل موافق هستند که غذا خوردن مکرر که شامل وعده های غذایی یا میان وعده های کوچک تر می شود، نسبت به سه وعده غذایی بزرگ برای انسان مفیدتر است. این مرحله نیازمند برخی مشاهدات و مستندات شخصی است. برای آغاز، شما می توانید خوراکی کوچک را هر سه تا چهار ساعت یک بار مصرف کنید و احساس خود را یادداشت کنید.
برخی غذاها باید کنار گذاشته شده یا محدود شوند
کربوهیدارت های پالایش شده (قندها) و الکل دو گزینه اصلی محسوب می شوند. از کربوهیدارت های پالایش شده می توان به آبنبات، نوشابه، آبمیوه های صنعتی، و شربت ها اشاره کرد. نشاسته های پالایش شده، مانند نان سفید و کراکرها، نیز می توانند بر سطوح قند خون تاثیرگذار باشند. از سوی دیگر مضرات مصرف الکل نیز به طور علمی اثبات شده اند.